Thực hiện hợp đồng và hậu quả pháp lý khi vi phạm nguyên tắc điều chỉnh

Thứ tư - 05/11/2025 15:48
Trong thực tiễn, việc thực hiện hợp đồng không chỉ dựa trên ý chí của các bên mà còn phải tuân thủ những nguyên tắc pháp lý nhằm bảo đảm sự công bằng, minh bạch và ổn định trong quan hệ hợp đồng. Trên thực tế, nhiều tranh chấp phát sinh không phải do nội dung hợp đồng mà do các bên không tuân thủ đúng các nguyên tắc khi thực hiện nghĩa vụ. Do đó, việc nhận diện và vận dụng đúng các nguyên tắc điều chỉnh thực hiện hợp đồng có ý nghĩa quan trọng trong việc hạn chế rủi ro pháp lý và bảo đảm quyền lợi của các bên tham gia. Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy xin giới thiệu bài viết “Thực hiện hợp đồng và hậu quả pháp lý khi vi phạm nguyên tắc điều chỉnh.” để bạn đọc tham khảo và rút kinh nghiệm khi thiết lập hợp đồng.
Thực hiện hợp đồng và hậu quả pháp lý khi vi phạm nguyên tắc điều chỉnh
Thực hiện hợp đồng và hậu quả pháp lý khi vi phạm nguyên tắc điều chỉnh
Mục lục

Tình tiết sự kiện:

Công ty Việt Nam (Nguyên đơn – Bên mua) ký 03 hợp đồng mua bán hạt điều khô chưa bóc vỏ với Công ty Singapore (Bị đơn – Bên bán). Liên quan đến Hợp đồng số 004 có 772 bao hàng bị hư hỏng nặng, mọc mầm. Về hướng giải quyết hệ quả của hàng hóa không đúng hợp đồng, Hội đồng Trọng tài đã cho rằng một bên vi phạm các nguyên tắc thực hiện hợp đồng.

Bài học kinh nghiệm:

Trong vụ việc nêu trên, Hội đồng Trọng tài xác định “đối với Hợp đồng số 004, việc Bị đơn không ký vào chứng từ do Công ty giám định V lập ở cảng dỡ hàng là một biểu hiện thiếu thiện chí trong việc thực hiện hợp đồng”. Điều đó có nghĩa là, theo Hội đồng Trọng tài, trong việc thực hiện hợp đồng, các Bên phải “thiện chí” nên “việc Bị đơn không ký vào chứng từ do Công ty giám định V lập ở cảng dỡ hàng là một biểu hiện thiếu thiện chí”. Thực ra, nguyên tắc thiện chí đã được ghi nhận một cách minh thị tại Điều 6 Bộ luật dân sự 2005 hay quy định hiện hành tại khoản 3 Điều 3 Bộ luật dân sự 2015 theo đó

Sau khi hợp đồng được giao kết, các bên phải tiến hành thực hiện hợp đồng. Việc thực hiện hợp đồng này phải tuân thủ những nguyên tắc nào?

“trong quan hệ dân sự, các bên phải thiện chí, trung thực trong việc xác lập, thực hiện quyền, nghĩa vụ dân sự, không bên nào được lừa dối bên nào”, “cá nhân, pháp nhân phải xác lập, thực hiện, chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự của mình một cách thiện chí, trung thực”.

Quy định vừa nêu áp dụng cho xác lập, chấm dứt cũng như “thực hiện quyền, nghĩa vụ dân sự” nên được áp dụng cho “thực hiện hợp đồng” như Hội đồng đã nhận xét.
Vẫn trong vụ việc trên, Hội đồng Trọng tài còn xét rằng “việc giao hàng củaBị đơn đối với các hợp đồng trước cũng đã xảy ra tình trạng kém phẩm chất tương tự. Trong các lô hàng trước, Nguyên đơn cũng đã có thiện chí khi vẫn nhận hàng. Lẽ ra, Bị đơn phải nghiêm túc rút kinh nghiệm từ việc giao hàng kém phẩm chất ở các lô hàng trước. Tuy nhiên, Bị đơn không những không sửa chữa các sai sót trước đó mà vẫn tiếp tục giao hàng kém phẩm chất là vi phạm nguyên tắc thực hiện hợp đồng được quy định tại khoản 2 Điều 412 của Bộ luật dân sự 2005”. Ở đây, Hội đồng Trọng tài theo hướng Bên bán đã vi phạm các nguyên tắc thực hiện tại khoản 2 Điều 412 Bộ luật dân sự 2005 và điều đó có nghĩa là việc thực hiện hợp đồng phải tuân thủ theo các nguyên tắc tại điều khoản trên: “Việc thực hiện hợp đồng phải tuân theo các nguyên tắc sau đây: Thực hiện một cách trung thực, theo tinh thần hợp tác và có lợi nhất cho các bên, bảo đảm tin cậy lẫn nhau” (quy định này không còn được giữ lại trong Bộ luật dân sự 2015 vì khoản 3 Điều 3 nêu trên đã đủ).
Các nội dung trong hợp đồng phải được các bên thực hiện. Tuy nhiên, từ vụ việc trên, doanh nghiệp biết rằng quá trình thực hiện có một số nguyên tắc cần phải tuân thủ bên cạnh các quy định cụ thể trong hợp đồng. Đây là những nguyên tắc bao trùm toàn bộ giai đoạn thực hiện hợp đồng mà các bên phải tuân thủ, nhất là nguyên tắc thiện chí, trung thực, hợp tác.

>>> Tham khảo bài viết;" Luật sư soạn thảo, rà soát hợp đồng"

*Lưu ý: Các thông tin của bài viết trên được lấy từ nguồn “Giải quyết tranh chấp hợp đồng – Những điều doanh nhân cần biết” và đã được mã hóa dữ liệu. Đồng thời, mục đích của bài viết nhằm chia sẻ kiến thức pháp luật, đánh giá và nhận xét dựa trên quan điểm học thuật không nhằm công kích hay bảo vệ cho bất kì chủ thể nào.

Nguồn tin: Giải quyết tranh chấp hợp đồng – Những điều doanh nhân cần biết

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Viber
Chat Zalo
0978845617
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây