Khai nhận thừa kế cho người bị tâm thần là thủ tục pháp lý đặc thù, đòi hỏi sự cẩn trọng và am hiểu pháp luật. Chỉ một sai sót trong hồ sơ hoặc quá trình thực hiện có thể dẫn đến tranh chấp, ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của người được thừa kế. Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy cung cấp dịch vụ tư vấn khai nhận thừa kế cho người bị tâm thần, giúp khách hàng bảo vệ quyền lợi hợp pháp, thực hiện thủ tục đúng quy định và đảm bảo việc phân chia thừa kế diễn ra minh bạch, an toàn và công bằng.
Theo Điều 613 Bộ luật Dân sự 2015, người thừa kế là cá nhân còn sống vào thời điểm mở thừa kế hoặc đã sinh ra nhưng còn sống sau thời điểm mở thừa kế, và đã thành thai trước khi người để lại di sản qua đời. Trường hợp thừa kế theo di chúc mà không phải cá nhân thì phải tồn tại tại thời điểm mở thừa kế.
Vì vậy, pháp luật không hạn chế quyền hưởng thừa kế của người bị bệnh tâm thần. Người bị tâm thần vẫn có quyền nhận thừa kế như bất kỳ người thừa kế hợp pháp nào khác.
Lưu ý: Người bị tâm thần chỉ được coi là mất năng lực hành vi dân sự khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:
Bị bệnh tâm thần hoặc bệnh khác khiến không thể nhận thức hoặc làm chủ hành vi;
Tòa án đã tuyên bố người đó mất năng lực hành vi dân sự theo yêu cầu của người có quyền lợi, lợi ích liên quan hoặc cơ quan, tổ chức có thẩm quyền.
Người bị tâm thần vẫn có thể nhận thừa kế nếu đáp ứng các điều kiện sau:
Còn sống tại thời điểm mở thừa kế, hoặc được sinh ra và sống sau thời điểm mở thừa kế nhưng đã được pháp luật công nhận là người thừa kế.
Được chỉ định trong di chúc hợp pháp của người để lại di sản.
Không thuộc các trường hợp bị tước quyền hưởng di sản theo Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015, bao gồm:
Người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm của người để lại di sản;
Người vi phạm nghĩa vụ nuôi dưỡng người để lại di sản;
Người có hành vi lừa dối, cưỡng ép, ngăn cản người để lại di sản trong việc lập, sửa hoặc hủy di chúc; …
Lưu ý quan trọng:
Người bị tâm thần có thể không đủ năng lực hành vi dân sự, do đó không thể tự mình quản lý hoặc định đoạt tài sản thừa kế.
Trong trường hợp này, pháp luật cho phép chỉ định người giám hộ để thay mặt người bị tâm thần thực hiện các quyền và nghĩa vụ liên quan đến di sản.
Người giám hộ sẽ đại diện quản lý, sử dụng và định đoạt di sản theo quy định của pháp luật, nhằm bảo đảm quyền lợi hợp pháp cho người thừa kế bị tâm thần.
Người bị tâm thần vẫn được hưởng quyền thừa kế, nhưng quyền này phải được thực hiện thông qua người giám hộ nếu họ không đủ năng lực hành vi dân sự. Pháp luật Việt Nam bảo vệ quyền lợi hợp pháp của họ, đồng thời đảm bảo rằng tài sản thừa kế được quản lý và sử dụng đúng mục đích.
>>Tham khảo: Luật sư thừa kế giỏi - Vì sao khách hàng lựa chọn?
Theo khoản 1 Điều 59 Bộ luật Dân sự 2015, tài sản của người mất năng lực hành vi dân sự, bao gồm cả tài sản thừa kế, do người giám hộ quản lý. Cụ thể:
Trách nhiệm quản lý: Người giám hộ phải quản lý tài sản của người được giám hộ như quản lý tài sản của chính mình, đồng thời được thực hiện các giao dịch dân sự liên quan đến tài sản đó vì lợi ích của người được giám hộ.
Các giao dịch có giá trị lớn: Việc bán, trao đổi, cho thuê, cho mượn, cho vay, cầm cố, thế chấp, đặt cọc hoặc thực hiện các giao dịch dân sự khác đối với tài sản có giá trị lớn của người được giám hộ phải có sự đồng ý của người giám sát việc giám hộ.
Hạn chế của người giám hộ: Người giám hộ không được tặng tài sản của người được giám hộ cho người khác. Mọi giao dịch dân sự giữa người giám hộ và người được giám hộ liên quan đến tài sản đều vô hiệu, trừ khi:
Giao dịch được thực hiện vì lợi ích của người được giám hộ, và
Có sự đồng ý của người giám sát việc giám hộ.
Tóm lại, người giám hộ là người đại diện hợp pháp quản lý, sử dụng và định đoạt tài sản thừa kế của người bị tâm thần, nhưng mọi hành vi phải luôn vì lợi ích của người được giám hộ và tuân thủ sự giám sát theo pháp luật.
Để bảo đảm quyền lợi hợp pháp khi người bị tâm thần nhận thừa kế, cần thực hiện theo quy trình sau:
Bước 1: Xác định quyền thừa kế và điều kiện pháp lý
Người đại diện (hoặc người giám hộ) kiểm tra xem người bị tâm thần có đủ điều kiện nhận thừa kế theo Bộ luật Dân sự 2015: còn sống tại thời điểm mở thừa kế, được chỉ định trong di chúc hợp pháp, và không thuộc các trường hợp bị tước quyền hưởng di sản (Điều 621).
Bước 2: Chỉ định người giám hộ nếu cần
Nếu người bị tâm thần không đủ năng lực hành vi dân sự toàn bộ, cần làm thủ tục chỉ định người giám hộ theo quyết định của tòa án. Người giám hộ sẽ thay mặt quản lý, sử dụng và định đoạt di sản theo quy định pháp luật.
Bước 3: Thu thập và chuẩn bị hồ sơ khai nhận thừa kế
Chuẩn bị các giấy tờ cần thiết gồm: di chúc hợp pháp hoặc giấy chứng tử (nếu thừa kế theo pháp luật), CCCD của người giám hộ, quyết định chỉ định giám hộ, các tài liệu chứng minh quyền thừa kế khác.
Bước 4: Nộp hồ sơ khai nhận thừa kế tại cơ quan có thẩm quyền
Người giám hộ đại diện người bị tâm thần nộp hồ sơ tại cơ quan công chứng, UBND cấp xã hoặc tòa án (tùy loại di sản). Các giấy tờ được kiểm tra và xác nhận theo quy định.
Bước 5: Quản lý, sử dụng và định đoạt di sản
Người giám hộ thực hiện các quyền và nghĩa vụ liên quan đến di sản thay cho người bị tâm thần, đảm bảo di sản được quản lý, sử dụng đúng mục đích và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người thừa kế.
Tuân thủ đúng quy trình trên giúp người bị tâm thần nhận thừa kế an toàn, minh bạch và đúng pháp luật. Trong trường hợp phát sinh tranh chấp hoặc vướng mắc, việc tham khảo ý kiến luật sư hoặc cơ quan tòa án là cần thiết để bảo vệ quyền lợi hợp pháp.
>>Tham khảo bài viết: "Tư vấn thủ tục kê khai di sản thừa kế"
Khi hỗ trợ người bị tâm thần hoặc người đại diện hợp pháp của họ khai nhận thừa kế, Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy đóng vai trò quan trọng trong việc tư vấn pháp lý, chuẩn bị hồ sơ và đại diện bảo vệ quyền lợi hợp pháp trong suốt quá trình thực hiện thủ tục. Các công việc cụ thể bao gồm:
Tư vấn pháp lý ban đầu: Luật sư phân tích các quy định pháp luật liên quan đến thừa kế, đánh giá điều kiện nhận thừa kế của người bị tâm thần (còn sống, được chỉ định trong di chúc, không thuộc trường hợp bị tước quyền thừa kế), đồng thời hướng dẫn khách hàng lựa chọn hình thức khai nhận phù hợp: khai nhận theo pháp luật hoặc theo di chúc, và xác định vai trò người giám hộ nếu cần.
Thu thập và rà soát hồ sơ, chứng cứ: Luật sư hướng dẫn người đại diện hoặc người giám hộ chuẩn bị đầy đủ giấy tờ liên quan đến di sản, bao gồm di chúc hợp pháp, giấy chứng tử (nếu thừa kế theo pháp luật), các tài liệu chứng minh quyền sở hữu tài sản, giấy tờ chứng minh năng lực hành vi dân sự, quyết định chỉ định giám hộ và các chứng cứ liên quan khác. Hồ sơ này được kiểm tra để đảm bảo tính hợp lệ và cơ sở pháp lý vững chắc khi thực hiện khai nhận.
Soạn thảo hồ sơ khai nhận thừa kế và văn bản liên quan: Luật sư hỗ trợ soạn thảo đơn khai nhận thừa kế, các văn bản gửi cơ quan có thẩm quyền và các tài liệu pháp lý cần thiết, bảo đảm nội dung chặt chẽ, rõ ràng và tuân thủ đúng quy định pháp luật.
Đại diện làm việc với cơ quan có thẩm quyền: Luật sư thay mặt hoặc cùng người giám hộ nộp hồ sơ tại cơ quan công chứng, UBND cấp xã hoặc tòa án, tham gia làm việc với cơ quan thẩm quyền để hoàn tất thủ tục khai nhận. Luật sư đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người bị tâm thần được bảo vệ trong toàn bộ quá trình.
Hỗ trợ thương lượng, hòa giải và xử lý tranh chấp (nếu có): Trong trường hợp có tranh chấp với các đồng thừa kế khác, luật sư đại diện khách hàng thương lượng, hòa giải hoặc đưa ra phương án giải quyết phù hợp nhằm giảm thiểu thời gian, chi phí và rủi ro pháp lý.
Hỗ trợ thủ tục sau khi khai nhận thành công: Sau khi khai nhận thừa kế hoàn tất, luật sư hướng dẫn thực hiện các bước tiếp theo như quản lý, sử dụng, định đoạt tài sản hoặc đăng ký quyền sở hữu tài sản theo quy định pháp luật.
Với kinh nghiệm chuyên sâu trong lĩnh vực thừa kế và dân sự, Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy cam kết đồng hành cùng người bị tâm thần và người đại diện hợp pháp trong toàn bộ quá trình khai nhận thừa kế, đảm bảo quyền lợi hợp pháp được bảo vệ tối đa, thủ tục thực hiện nhanh chóng, minh bạch và đúng pháp luật.
>>> Tham khảo bài viết: "Chi phí khai di sản thừa kế mới nhất"
Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy là đơn vị uy tín với nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực pháp luật dân sự, đặc biệt trong tư vấn, chuẩn bị hồ sơ và đại diện khai nhận thừa kế cho người bị tâm thần. Đội ngũ luật sư được đào tạo chuyên sâu, am hiểu thực tiễn các vụ việc liên quan đến thừa kế, nắm vững quy trình pháp lý, và luôn tận tâm bảo vệ tối đa quyền lợi hợp pháp cho người thừa kế.
Không chỉ giỏi chuyên môn, Văn phòng còn đặt sự tận tâm, minh bạch và cẩn trọng lên hàng đầu trong từng vụ việc. Luật sư đồng hành cùng người bị tâm thần và người đại diện hợp pháp từ khâu xác định quyền thừa kế, thu thập hồ sơ, chuẩn bị giấy tờ, nộp hồ sơ khai nhận tại cơ quan có thẩm quyền đến khi hoàn tất thủ tục khai nhận di sản. Mục tiêu là giúp quy trình khai nhận diễn ra nhanh chóng, đúng pháp luật và hạn chế tối đa rủi ro cho người được hưởng thừa kế.
Văn phòng cam kết tuân thủ nghiêm ngặt đạo đức nghề nghiệp luật sư, đảm bảo tính khách quan, trung thực trong mọi quan hệ với khách hàng, cơ quan nhà nước và các bên liên quan. Mọi thông tin, hồ sơ của người bị tâm thần hoặc người đại diện đều được bảo mật tuyệt đối, chỉ sử dụng phục vụ cho việc bảo vệ quyền lợi hợp pháp.
Với kinh nghiệm thực tiễn, phong cách làm việc chuyên nghiệp và tinh thần tận tâm, Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy là lựa chọn đáng tin cậy cho người bị tâm thần và người đại diện hợp pháp, giúp quy trình khai nhận thừa kế diễn ra an toàn, minh bạch, đúng pháp luật và bảo vệ tối đa quyền lợi hợp pháp của người thừa kế.
Nếu Quý khách có nhu cầu sử dụng dịch vụ Tư vấn khai nhận thừa kế cho người bị tâm thần, vui lòng liên hệ trực tiếp với Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy qua các kênh sau:
Hotline: 0909 160 684 (hỗ trợ khách hàng trên toàn quốc)
Thời gian làm việc: 8h00 – 21h00, từ Thứ Hai đến Thứ Bảy
Zalo: 0978 845 617
Email: info@luatsuhcm.com
Chúng tôi hiểu rằng việc khai nhận thừa kế cho người bị tâm thần không chỉ liên quan đến quyền lợi về tài sản mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi hợp pháp và sự an toàn pháp lý của người thừa kế. Với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm, Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy cam kết cung cấp giải pháp pháp lý toàn diện, rõ ràng và hiệu quả, giúp khách hàng yên tâm trong suốt quá trình thực hiện thủ tục khai nhận.
Hãy để chúng tôi trở thành đối tác pháp lý tin cậy, đồng hành cùng Quý khách trong việc bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người bị tâm thần và đảm bảo việc khai nhận thừa kế diễn ra an toàn, minh bạch và đúng pháp luật.
Chúng tôi trên mạng xã hội